Jesienna ochrona zbóż ozimych przed chorobami

Co roku potrzebna jest jesienna interwencja z zastosowaniem fungicydów.

Wczesny siew zbóż ozimych oraz ciepła i wilgotna jesienna aura, jaka prawdopodobnie czeka nas w tym roku, będzie sprzyjała wystąpieniu zwiększonej presji ze strony niektórych chorób grzybowych.

Zazwyczaj jesienny zabieg, wykonywany jest w okresie ciepłej i wilgotnej jesieni (od października do końca listopada), a nierzadko nawet w okresie początku grudnia, gdy mamy do czynienia z tzw. łagodnym początkiem zimy. Jednak zasadniczym elementem, który należy wziąć pod uwagę, podczas podejmowania decyzji o przeprowadzeniu zabiegu ochrony (po uprzedniej lustracji pola) jest informacja o wystąpieniu (lub braku) czynnika chorobowego.

Dobór odpowiednich s.cz. fungicydów, które są zalecane do zabiegów w okresie jesiennym w fazie krzewienia zbóż nie jest łatwym zadaniem, ze względu na brak jasnej informacji w etykiecie, co do możliwości ich zastosowania w tym terminie. Dlatego istotna z punktu widzenia plantatora jest inna informacja, a mianowicie ta która mówi o tym, iż dany fungicyd może być stosowany „zapobiegawczo lub z chwilą wystąpienia/zaobserwowania pierwszych objawów choroby”. Jest to jedna z istotniejszych informacji jakie plantator może uzyskać z instrukcji stosowania, gdyż daje mu możliwość poszerzenia asortymentu fungicydów, które może zastosować w okresie jesiennym w momencie wystąpienia patogena.

Ponadto warto zwrócić uwagę, na jeszcze jeden zapis w etykiecie, który mówi o możliwości zastosowania danego fungicydu w różnym zakresie dawek. W takim przypadku dla zabiegu wykonywanego jesienią należy wykorzystać niższą zalecaną dawkę fungicydu. Zapewne pojawi się zaraz niepewność czy taka minimalna dawka s.cz. fungicydu zadziała? Otóż zadziała i to skutecznie (oczywiście w sprzyjających warunkach pogodowych), jest to spowodowane miedzy innymi tym, że zboża ozime w tym okresie są w fazie rozwojowej, która charakteryzuje się mniejszą powierzchnią liści, którą trzeba ochronić przed patogenem a sam czynnik chorobowy zazwyczaj wykazuje się w tym okresie mniejszą „zjadliwością”.

Jakich chorób możemy się spodziewać?

Ochrona plantacji zbóż ozimych w okresie jesiennym dotyczy przede wszystkim pszenicy ozimej i jęczmienia ozimego w mniejszym stopniu natomiast obejmuje plantacje żyta i pszenżyta ozimego. Najczęściej występujące i zarazem najgroźniejsze są dwa patogeny, tj. Blumeria graminis powodujący pojawienie się mączniaka prawdziwego zbóż i traw oraz Fusarium spp., wywołujący fuzariozę liści zbóż. Patogeny te występują w okresie jesiennym na wszystkich zbożach ozimych, tj. pszenica ozima, pszenżyto ozime, jęczmień ozimy i żyto. Kolejny patogen, który może wystąpić na jęczmieniu ozimym, pszenżycie ozimym i życie to Rynchosporium secalis czyli rynchosporioza zbóż. Natomiast Puccinia recondita wywołująca rdzę brunatną najczęściej występuje na pszenicy ozimej i życie. Ponadto na jęczmieniu ozimym możemy spodziewać się występowania Puccinia hordei wywołującej rdzę jęczmienia oraz Pyrenophora teres powodującej powstawanie plamistości siatkowanej jęczmienia. W sprzyjających warunkach może wystąpić również patogen Septoria spp., sprawca choroby określanej mianem septoriozy liści, głównie w pszenicy ozimej.

Jakie s.cz. fungicydów można zastosować jesienią?

Jednoskładnikowe:

proquinazyd (np. Agria Proquinazid, Bastion 200 EC, Halny 200 EC, Mongur 200 EC, Prokonazid 200 EC, Proqu 200 EC, Proquin-I 200 EC, Realchemie Proquinazid 200 EC, Talian Bis 200 EC, Talius 200 EC, Tarot Pro 200 EC, Tarot 200 EC, Teodot 200 EC, Teogenes 200 EC, Teonas 200 EC, Vima-Proquinazid, Unicorn, Zefir 200 EC), piraklostrobina (np. Bushi, Comet 200 EC, Tucana), fenpropimorf (np. Corbel 750 EC, Limero), fenpropidyna (np. Altan 750 EC, Andros 750 EC, Britibi, Celsivo 750 EC, Leander 750 EC, Marpica, Tern 750 EC, Umbret 750 EC), azoksystrobina (np. Afrodyta 250 SC, Amistar 250 SC, Baltazar 250 SC, Chamane 250 SC, Demeter 250 SC, Erazer, Fungistar, Globaztar AZT 250 SC, Ksystro 250 SC, Mirador 250 SC, Ortofin, Pabizon 250 SC, Robin 250 SC, Sinstar 250 SC, Tascom 250 SC, Zaftra AZT 250 SC, Zakeo 250 SC), prochloraz (np. Amon 450 EC, Blitz 450 EC, Eyetak 450 EC, Hogibis 450 EC, Mondatak 450 EC, Oslo 450 EC, Prank 450 EC, Simran 450 EC, Virta 500 EC), tebukonazol (np. Ambrossio 500 SC, Bukat 500 SC, Erasmus 250 EW, Fezan, Patronius 250 EW, Riza 250 EW, Sparta 250 EW, Starpro 430 SC, Tyberius 250 EW, Zizan 500 SC), protiokonazol (np. Basior 300 EC, Exactris, Judym 300 EC, Kanonik 300 EC), metrafenon (np. Attenzo Flex, Harvinta Flex, Inovis Flex), cyflufenamid (np. Blumeris 50 EW, Rodeo 50 EW), epoksykonazol (np. Cortez 125 SC, Epoksy 125 SC, Ksykon 125 SC, Safir 125 SC, Soprano 125 SC), tiofanat metylowy (np. Bajlando 500 SC, Helmtop 500 SC, Sintop 500 SC, Tiofan 500 SC, Tiptop 500 SC, Topsano 500 SC), cyprodynil (np. Biromil 75 WG, Goldon 75 WG, Vangard 75 WG).

Dwuskładnikowe:

piraklostrobina + epoksykonazol (np. Envoy, Opera Top, Opera Max 147,5 SE, Optan 183 SE, Spike Max), fenpropimorf + epoksykonazol (np. Duett Star 334 SE), epoksykonazol + fenpropidyna (np. Lotus Top 140 EC), dimoksystrobina + epoksykonazol (np. Swing Top 183 SC), protiokonazol + spiroksamina (np. Hint, Input 460 EC, Kroton, Proline Max 460 EC, Thesorus 460 EC), protiokonazol + biksafen (np. Aviator Xpro 225 EC), protiokonazol + tebukonazol (np. AsPik 250 EC, Clayton Divot 250 EC, Horea Plus, Jade, Profuso, Prosaro 250 EC, Protefin, Protendo Extra, Sauron 250 EC, Silvestro 250 EC, Ultralegend 250 EC).

Trójskładnikowe:

prochloraz + tebukonazol + proquinazyd (np. Arbiter 520 EC, Vareon 520 EC, Wirtuoz 520 EC), protiokonazol + spiroksamina + tebukonazol (np. Hutton, Soligor 425 EC).

dr inż. Tomasz R. Sekutowski

IUNG – PIB w Puławach

Zakład Herbologii i Technik Uprawy Roli we Wrocławiu

Dodaj komentarz

Twój adres e-mail nie zostanie opublikowany. Wymagane pola są oznaczone *